Οδηγίες από το Τμήμα προστασίας Δασών και Δημόσιου Κατήγορου της Διεύθυνσης Δασών Θεσσαλονίκης σε συνεργασία με την οργάνωση «Καλλιστώ»
Η παρουσία των λύκων κοντά σε κατοικημένες περιοχές σχετίζεται σε μεγάλο βαθμό με την παρουσία εύκολα προσβάσιμων ανθρωπογενών πηγών τροφής όπως πτωμάτων κτηνοτροφικών ζώων, απορριμμάτων καθώς και αδέσποτων σκύλων ή άλλων οικόσιτων ζώων τα οποία αποτελούν εύκολη λεία για τους λύκους.
Οι συχνές προσεγγίσεις οδηγούν σταδιακά σε εξοικείωση των λύκων με την ανθρώπινη παρουσία και τις υποδομές, ενώ το φαινόμενο ενισχύεται με τις επανειλημμένες προσεγγίσεις επισκεπτών για αναψυχή. Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε μείωση της απόστασης ανοχής της ανθρώπινης παρουσίας από τους λύκους σε μικρότερη των 30 μέτρων.
Οι εξοικειωμένοι λύκοι είναι συχνά ή νεαρά σε ηλικία ζώα, τα οποία λόγω απειρίας αναπτύσσουν ευκολότερα άφοβη συμπεριφορά, ή γέρικα ασθενικά, πιθανώς εκδιωγμένα από την αγέλη που αναζητούν εύκολη τροφή.
Παρόλο που η παρουσία λύκων κοντά σε περιαστικές περιοχές μπορεί να προκαλεί ανησυχία, εν τούτοις ο κίνδυνος για την ανθρώπινη ασφάλεια είναι χαμηλός καθώς οι επιθέσεις υγιών λύκων σε ανθρώπους είναι πολύ σπάνιες.
Οδηγίες προς αποφυγή εξοικείωσης των λύκων με την ανθρώπινη παρουσία και μείωση των περιστατικών προσεγγίσεων τους σε κατοικημένες περιοχές:
• Περιορίστε τα κατοικίδια ή/και τα οικόσιτα ζώα σας, εντός καλά περιφραγμένων χώρων, με ικανό ύψος (ελάχιστον 1.5 μέτρα) κατά τη διάρκεια της νύκτας. Φροντίστε να μην υπάρχουν κενά στον φράκτη, ιδιαίτερα στην επαφή με το έδαφος. Ενισχύστε την περίφραξη με φορητά φωτιστικά σώματα που ενεργοποιούνται με την κίνηση ή αν υπάρχει δυνατότητα τοποθετήστε μόνιμο φωτισμό.
• Σε περίπτωση οίστρου θηλυκού σκύλου συνιστάται έντονα ο περιορισμός του καθ’ όλη τη διάρκεια του.
• Μην παρέχετε τροφή εκούσια ή ακούσια προς την άγρια πανίδα για οποιοδήποτε λόγο σε οποιαδήποτε περιοχή (εντός ή εκτός οικισμών).
• Μην αφήνετε υπολείμματα τροφής εκτός κάδων εντός των οικισμών και περιαστικών περιοχών.
• Μην μεταφέρετε ή αφήνετε υπολείμματα τροφής κατά την βόλτα σας, ακόμα και εντός των κάδων απορριμμάτων που βρίσκονται στα όρια του δάσους.
• Μην πετάτε ή θάβετε νεκρά ζώα στην ύπαιθρο ή σε περιαστικά πάρκα ή/και σε αστικές περιοχές. Αποτελούν ισχυρή εστία προσέλκυσης των λύκων και άλλων άγριων ζώων.
• Αποφύγετε επισκέψεις σε περιοχές (εκτός οικισμών) με γνωστή παρουσία λύκων για αναψυχή κατά τη διάρκεια των ωρών με περιορισμένο φυσικό φως (νωρίς το πρωί ή το σούρουπο).
• Αποφύγετε τις βόλτες με σκύλους σε μεγαλύτερες αποστάσεις από οικισμούς, ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια της νύχτας ή το σούρουπο. Κρατήστε τον σκύλο σας πάντα δεμένο με λουρί. Κατά τη διάρκεια της βόλτας σας να προειδοποιείται για την παρουσία σας την άγρια πανίδα, με πρόκληση θορύβου.
Οδηγίες σε περιπτώσεις συνάντησης με λύκους
• Δεν πρέπει να φοβηθείτε ή να τρέξετε. Οι λύκοι είναι ως επί τω πλείστων επιφυλακτικά ζώα που φοβούνται τον άνθρωπο αλλά μπορεί να επιδείξουν περιέργεια και να παρατηρούν τους ανθρώπους.
• Σε κοντινή απόσταση (<20–30 μ.), και ιδιαίτερα αν οι λύκοι σας πλησιάσουν, μην παρατηρείτε παθητικά τα ζώα και μην πλησιάζετε για φωτογραφίες. Κρατήστε οπτική επαφή και μην τρέξετε. Αν είναι σε μεγάλη απόσταση, μην πλησιάσετε.
• Επιδείξτε επιθετική συμπεριφορά, κάνοντας δυνατό θόρυβο με οποιοδήποτε μέσο και τρόπο και κουνώντας αντικείμενα ώστε να φανείτε μεγαλύτεροι και απειλητικοί. Η συμπεριφορά αυτή μεταφέρει στους λύκους το μήνυμα ότι δεν είναι αποδεκτή η προσέγγιση ανθρώπων σε κοντινές αποστάσεις και διατηρεί τον φόβο προς αυτούς.
• Ενημερώστε τη Δασική Αρχή (τοπικό Δασαρχείο) και δηλώστε τη συνάντηση (μέρα, ώρα, ακριβής θέση, αριθμός λύκων).
Προσοχή: Θανάτωση ή τραυματισμός λύκων με όπλα, δόκανα ή δηλητηριασμένα δολώματα διώκεται ποινικά.
ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΑΓΡΙΟΧΟΙΡΟΥΣ
Οδηγίες από τη Διεύθυνση Συντονισμού και Επιθεώρησης Δασών της Γενική Διεύθυνση Δασών & Αγροτικών Υποθέσεων της Αποκεντρωμένης Διοίκησης Μακεδονίας Θράκης
Ο αγριόχοιρος είναι παμφάγο ζώο. Τρέφεται κυρίως με βελανίδια, κάστανα, διάφορα φρούτα και καρπούς, ρίζες, και βολβούς τα οποία βγάζει σκάβοντας το έδαφος. Οι επιδρομές του είναι συχνές σε καλλιέργειες με πατάτες, παντζάρια και καλαμποκιά, ιδίως όταν οι καρποί είναι σε γαλακτώδη μορφή. Το διαιτολόγιό του περιλαμβάνει έντομα, γαιοσκώληκες, σαλιγκάρια, αυγά εδαφικών πτηνών, περιστασιακά ερπετά, τρωκτικά, αυγά εδαφόβιων πτηνών και ψοφίμια.
Ζει σε πυκνές καλυμμένες περιοχές εντός του δάσους, σε μητριαρχικά οργανωμένες αγέλες. Σε αυτές τις οικογενειακές ομάδες αποκλείονται τα μεγάλα αρσενικά. Κατά τη διάρκεια της ημέρας, παραμένει κρυμμένο στη φωλιά του και βγαίνει για τροφή κυρίως κατά τη διάρκεια της νύχτας.
Ο αγριόχοιρος δεν είναι ζώο εκ φύσεως επιθετικό προς τον άνθρωπο. Αντιθέτως, όταν αντιλαμβάνεται την ανθρώπινη παρουσία τρέπεται σε φυγή.
Οι μόνες περιπτώσεις που μετατρέπεται σε κυνηγό/θήραμα είναι:
• όταν το θηλυκό βρίσκεται σε θηλάζουσα περίοδο και κάποιος πλησιάσει την φωλιά της, μέσα στην οποία βρίσκονται ακόμα ακόμα τα μικρά της (κυρίως Απρίλιο και Ιούνιο)
• όταν τραυματιστεί κατά τη διάρκεια άσκησης θήρας.
Συστήνεται στους δημότες:
✓ να μην τα αντιμετωπίζουν σαν κάποιο είδος κατοικίδιου ζώου και να μην τους προσφέρουν τροφή
✓ να μην αφήνουν σκουπίδια στις αυλές τους
✓ να αφήνουν κάποιο φως ανοικτό στον εξωτερικό χώρο του σπιτιού τους
✓ να υπάρχει σκύλος φύλαξης μέσα στην περιφραγμένη αυλή τους αν αυτό είναι εφικτό
✓ να χρησιμοποιούν διάφορα απωθητικά μέσα, τα οποία νόμιμα κυκλοφορούν στην αγορά, τα οποία όμως είναι αποτελεσματικά μόνο όταν χρησιμοποιούνται περιοδικά, ώστε οι αγριόχοιροι να μην προλαβαίνουν να εξοικειωθούν με αυτά, όπως π.χ. σπρέι με συμπυκνωμένες μυρωδιές ιδιαίτερα δυσάρεστες για το αγριογούρουνο με το οποίο ψεκάζονται ειδικές λωρίδες αλουμινόχαρτου που τοποθετούνται στις περιφράξεις, κόκκοι φυσικών αιθέριων ελαίων κατάλληλοι για εφαρμογή σε γκαζόν και δένδρα, κανονάκια ήχου κλπ.
✓ να φέρουν, κατά τον περίπατό τους, αντικείμενα που προκαλούν θόρυβο (αεροζόλ θορύβου, σφυρίχτρες, κ.τ.λ.)